Deze site maakt gebruik van cookies om te functioneren zoals verwacht. Door verder te gaan, gaat u akkoord met onze cookie policy.
Accepteren en sluiten

Folder Beheer van natuurgebieden

Om hun waarde voor de natuur en landschap te behouden, worden natuurgebieden beheerd. Bos wordt bijvoorbeeld verjongd door nieuwe aanplant of natuurlijke verjonging, heide wordt begraasd of geplagd, en waterstromen gereguleerd. Al deze ingrepen, en het doel ervan, zijn vastgelegd in beheerplannen. De verantwoordelijkheid daarvoor ligt bij de eigenaren en beheerders; het beleid - sinds 2013 vanuit de provincies - bepaalt de grote lijnen.

Natuurbeheer door natuurorganisaties en publieke instellingen

Veel natuurgebieden onder het Natuurnetwerk Nederland, Natura 2000 of daarbuiten, worden beheerd door natuurbeschermingsorganisaties, zoals Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, en de Provinciale Landschappen. Zij heten ook wel terreinbeherende organisaties. Staatsbosbeheer beheert ca. 264.000 hectare bos en natuur dat eigendom is van het Rijk. De andere organisaties zijn particuliere verenigingen of stichtingen, die samen ca. 212.000 hectare beheren. Rijkswaterstaat beheert veel natuurgebied op het water (69% Natura 2000-gebied bestaat uit water). Het ministerie van Defensie beheert ca. 30.000 hectare natuurgebied op militaire oefenterreinen. De overige natuurgebieden zijn in eigendom van gemeenten, waterschappen, waterleidingbedrijven, financiële instellingen, en particulieren. Zij beheren deze gebieden zelf, of besteden dit uit aan rentmeesters en andere professionele beheerders.

Particulier natuurbeheer

Particulieren – bijvoorbeeld agrariërs, landgoed-, bos- en natuureigenaren en recreatieondernemers - kunnen hun grond de functie 'natuur' geven. Zij krijgen een vergoeding als hun grond door deze functieverandering in waarde is gedaald. Ook kunnen zij subsidie krijgen om hun terrein in te richten. Dit kan via de zgn. Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls voor Natuur en Landschap (SKNL). Veel particulieren zijn verenigd in verschillende belangenorganisaties, zoals de Federatie Particulier Grondbezit (FPG), de Stichting Beheer Natuur en Landelijk gebied (SBNL), en de Unie van Bosgroepen. De overheid streeft ernaar dat particulieren ruim 35.000 ha EHS realiseren. Tot dusver is dit minder dan 1000 ha per jaar.

Landgoederen

De Natuurschoonwet (NSW) geeft fiscale voordelen aan eigenaren, vruchtgebruikers en  erfpachters van landgoederen. Anno 2012 zijn er meer dan 3000 NSW landgoederen in Nederland. Daarvan is ruim de helft opengesteld voor publiek. Landgoedeigenaren kunnen bij Dienst Regelingen een verzoek indienen om hun landgoed als NSW-landgoed te rangschikken. Het landgoed moet wel aan bepaalde voorwaarden voldoen. Eigenaren zijn verplicht tot instandhouding gedurende minstens 25 jaar na het genoten fiscale voordeel.

Subsidiestelsel natuur en landschap

Particulieren kunnen kunnen onder voorwaarden subsidie aanvragen voor het beheer van hun natuurgebied of voor agrarisch natuurbeheer op landbouwgrond. Dit kan via het Subsidiestelsel Natuur en Landschap (SNL). De provincies bepalen het beleid over dit fonds. Vanaf 2012 vindt een heroriëntering plaats om het stelsel doelmatiger te laten werken. Lees hier verder...

Agrarisch natuurbeheer

Veel boeren beheren hun landbouwgrond op zo’n manier dat deze een waardevolle bijdrage levert aan de natuur. De vroegere subsidieregeling agrarisch natuurbeheer is nu opgenomen in het SNL (zie boven). Vanaf 2014 is de regeling gewijzigd. Aanvragen lopen vanaf dit jaar vila de gebiedscoördinator. Voor meer informatie, lees hier verder... 

Nationaal Groenfonds

Het Nationaal Groenfonds is in 1994 opgericht door de provincies en het toenmalige ministerie van LNV.  Sindsdien verleent en ontwikkelt het Groenfonds financiële faciliteiten voor natuur, bos en landschap. Voor publieke partijen zoals overheden, maar ook voor private partijen en particulieren. Daarbij reageert en anticipeert Nationaal Groenfonds met nieuwe financieringsconcepten op actuele ontwikkelingen.