Ecologische netwerken

Aantasting en versnippering van leefgebieden van soorten behoren tot de belangrijkste bedreigingen van biodiversiteit. Door wereldwijd ecologische netwerken te creëren willen we deze bedreiging het hoofd bieden. Hierover zijn op mondiale schaal afspraken gemaakt in bijvoorbeeld het Werkprogramma van het Biodiversiteitsverdrag. Binnen Europa is afgesproken een Europees netwerk te creëren: Natura 2000. Binnen Nederland wordt de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) het belangrijkste netwerk. De EHS omvat niet alleen de meeste Nederlandse Natura 2000-gebieden, maar - op land - ook het grootste deel van onze biodiversiteit (soorten). Ecologische netwerken binnen en buiten Nederland moeten er voor zorgen dat de huidige en toekomstige generaties kunnen blijven genieten van natuurgebieden én dat we kunnen blijven profiteren van de goederen en diensten die biodiversiteit ons levert.

Ecologische netwerken moeten geen afgesloten enclaves binnen een grotere ruimte zijn. Daar zijn zowel de biodiversiteitsdoelen als andere doelen van de samenleving niet mee geholpen. Zeker niet in de ontwikkelingslanden,waar duurzaam beschermde netwerken een belangrijke bijdrage moeten leveren aan het oplossen van het armoedevraagstuk. De natuurlijke hulpbronnen in een regio vormen immers de basis voor lokale en regionale economieën. Duurzame ecoregionale ontwikkeling is een ruimtelijk concept dat integratie beoogt van economische ontwikkeling en biodiversiteitsbehoud in gebieden die deel uitmaken van hetzelfde ecosysteem en tevens garanties biedt voor duurzame levering van ecosysteemdiensten aan gebieden elders. De grote uitdaging is belangrijke en kwetsbare biodiversiteit mondiaal te beschermen en dat hand in hand te laten gaan met duurzame economische ontwikkeling. Klimaatverandering versterkt deze noodzaak, omdat robuuste ecologische netwerken een levensverzekering zijn voor veel planten en dieren en een garantie voor de duurzame beschikbaarheid van natuurlijke hulpbronnen. De verbindingen tussen en binnen beschermde gebieden in ecologische netwerken moeten dusdanig zijn dat zij deze toekomstige verschuivingen 34 kunnen accommoderen.